Correcciones que hemos hecho en el _Dicionario_Quechua-Español, Qheswa-Español_ Simi Taqe_ (2a Edición, 2005) publicado por la Academia Mayor de la Lengua Quechua en Cusco. p.333 much'apunacbiy => much'apunachiy p.356 nawparichimuy => ñawparichimuy p.357 ñawpaykacbiy => ñawpaykachiy p.492 q'alt¡ => q'alti p.493 qallpa => q'allpa p.569 sinkhaehiy => sinkhachiy p.574, sirwanakuy preconnuvial => preconnubial connuvio => connubio p. 582 Sukullullu => sukullullu p. 603, takiy kusikunapaa => kusikunapaq p. 646, thantay chhahcuy =>chhachuy p. 664, tika tika ejm: => ejem: p.683, umayoq memo-moriona => memoriona p.676 t'u.stuq => t'ustuq p.714, wank'isqa chun-ciwan => chun-kiwan p.718, waqana presentado. => presentado). p.732, waychan ch'eqqllo. => ch'eqollo. p.733, Waylas 1981 || => 1981. || p.553, Sawasiray ena => en p.261 llalllchiq. => llallchiq. p.741. defincion wikapasqa aáj.=> adj. p.473 Yupanki; Hatinmmiyoq, de In- => Yupanki; Hatinmiyoq, de In- p.559, selqhokuy hallp'iküy. => hallp'ikuy. p.919 unguento. => ungüento. p.60, china mulli sach'aó, => sach'a, p.834 esfinter => esfínter. p.213, kuruyuq Pal. => Pat. p.229, k'aklla Bol. => Bot. p.794, bigote Bol. => Bol: p.816 decaído-,da. => decaído,-da. p.819, descolorido qhoqap'acha => qhoqa p'acha p.829, enjuagar An => An: p.839 flacuchento,-da. => flacuchento,-ta. p.846, H Ah.! => Ah!. p.847, hastiar v. Amiy, millay, millay. => v. Amiy, millay. p.847, hastío s. Ami, milla, milla. => s. Ami, milla. p.853 Inkas del Tawantinsuyu y sus espo sas: || Manqo Qhapaq - Mama => Inkas del Tawantinsuyu y sus espo sas: Manqo Qhapaq - Mama p.867, mezclarse Cháqrukuy => Chaqrukuy p.888, pocilga Kuuchiwasi. => Kuchiwasi. p.902, relinchar Wijijiy. => Wihihiy. p.908, selección Ch'ik llu. => Ch'ikllu. p.269, llaqwa || adj. fam. p.204, kirki || adj. /am. => || adj. fam. p.512, rantiysiy V. => v. p.731, wawachay nón: cshuriyay. => nón: churiyay. p.794 bonito,-ta. Munaycha. => bonito,-ta. adj. Munaycha. p.207, ku espe-rarás; => esperarás; p.668, t'ipinakuy hasp'i-nakuy. => hasp'inakuy. p.190 Isqon ñeqe. => isqon ñeqe. p.798 caderudo,-za. => caderudo,-da. p.59, chikchipa Bol. => Bot. p.59, chikchi. || Bol. => || Bot. p.327, misu || Bol. => || Bot. p.840, flor Bol. => Bot. p.917 totem. => tótem. p.917, totora. Bol. => Bot. p.803, castidad varán => varón p.16, antarku Geolg. => Geol. p.177, ihihiy! inter. => interj. p.401. pisinchay pissiyachiy. => pisiyachiy. p. XVIII, letra H, h. así¡; => así; p. 217, kututu Cay: => Caj: p. 798, caer Pe.Cay: => Pe.Caj: p. 910, sofocarse Pe.Mar: => Pe.S.Mar: p. 922, varón Pe.Mar: => Pe.S.Mar: p. 486, qhencha hamunna => hamunña En muchas páginas: Pe.An: => Pe.Anc: Pe.Are: => Pe.Areq: Pe.XXX. => Pe.XXX: P.747, Willku S. => s. p.209, kulis S. => s. p.16, antasituwa Cha'-yawarki. => Cha-yawarki. p.108, ch'isñayay. v; => v. p.164, hoqariq pesadas => pesadas. p. 238, k'iranakuy mutumente => mutuamente p.739, welq'aykachay continua => continua. p.743 wiksa => wiksa. p.781, ala Raphra => Raphra. p.781, albor. Yuraq kay => Yuraq kay. p 253, lat'ay lloqhay => lloqhay. p.299, manta Grani. = > Gram. p.603, takirikuy alegrarse, => alegrarse. p.634, tapuchiy mezcla => mezcla. p.661, t'arqechakuy personas, => personas. p.722, waqyaykuy waqhaykuy => waqhaykuy. p.753 wisni => wisni. p.250, lanpa kuti hallmana => hallmana. p.258, Lukreqocha inkaica, => inkaica. p.497, q'awchi alm. => alim. p.642, Tunyo Orqo Kakra.Qosqo. => Kakra, Qosqo. p.68, choqa choqa CHANQA CHANCA. =>CHANQA CHANQA. p.101 che'qmi. => ch'eqmi. p.XXIII cerám.Ink.....cerámica inka => Cerám.Ink.....Cerámica Inka p.XVIII, K', k'. glotafízada, => glotalízada, p.42, chakanuway inseticida => insecticida p.42, chakatachiq crucificción => crucifixión. p.44, chakrayoq posedor => poseedor p.46, chamana Complasible => Complacible p.25, Aqhamama G.P. DE AYALA Y M. DE MURÚA => F.G.P de A. y M. de M. p.322, millmiy mallamy. => mallmay. p.332, may may kama => maykama may raq => mayraq may taq => maytaq may pipas => maypipas p.362 nut'urikuq. => ñut'urikuq. p.359 nuñuchiq. => ñuñuchiq. p.575 sisiy kuy. => sisiykuy. p.359, ñukñullaña. agradabílísimo => agradabilísimo p.358, ñoqa sinón: ñoqa. => sinón: noqa. p.358, nit'ichikuq. => ñit'ichikuq. p.906 Sacrificio. => sacrificio. p.6, achhuriy ancchuriy => anchhuriy p.17, antipurutu Pe.Piu: => Pe.Pun: p.111, ch'oqtaya. cho'qta. => ch'oqta. p. 169, CABECERA hunt'achay => hunt'achay p.273 llinpa'chiq => llinp'achiq p.280 llunpa'qllaña. => llunp'aqllaña. p.280 llunpa'y. => llunp'ay. p.449 qarapa'ti. => qarap'ati. p.526 ro'qyay => roqyay p.821, despellejar Ll'uchiy => Lluch'iy p.825, divorcio Wes'qe => Wesq'e p.884, perforar Hutkuy, l'oqoy. => Hutk'uy, t'oqoy. p.896, purificarse Chu'yachakuy => Ch'uyachakuy p.911, sostén W'inchu => K'inchu p.853, Inkas según los Cronistas 1100 a.d.e. hasta 1572 d.e. => 1100 a.C. hasta 1572 d.C. p.889 pollo. Zool. => pollo. s. Zool. En sección Castellano Quechua sin => sinón En sección Castellano Quechua Ps => Psic p.34, awqaphiña. s.yadj. => s. y adj. p.268, llaqta. villorio => villorrio p.914 tezar. => tesar. tezarse. => tesarse. p.911 suasado => soasado [muchas páginas:] sétimo => séptimo p.908 sedimiento => sedimento p.905 riñon => riñón p.904 revesero => revecero p.902 reilete => rehilete p.900 razurado => rasurado p.896 putrido => pútrido p.889 podiosear => pordiosear podiosero => pordiosero p.888 pliege => pliegue p.887 pinpollo => pimpollo p.886 pesquiza => pesquisa p.875 ollín => hollín p.873 obtaculizar => obstaculizar p.872 negrusco => negruzco p.851 igneo => ígneo p.85 exteminador => exterminador p.834 espia => espía p.832, epididimo. oblondo => oblongo p.830 enlozar => enlosar p.829 engreir => engreír p.826 eczema => eccema p. ediondo => hediondo p.823 diafóresis => diaforesis p.809 convalescencia => convalecencia p.806 clorohidrato => clorhidrato p.803 cénit => cenit [borrar] p.792, bado p.921, vado chaqcha => ch'aqcha p.776 abceso => absceso p.767, [muchas veces] engatuzar => engatusar engatuzado => engatusado p.759, yanachakuy ollín => hollín p.757, Y, y. corrresponde => corresponde p.754, wisq'akuq clausuradle => clausurable p.750, wiñapakuy. retrazan => retrasan p.684-5, [muchas veces] Atrazarse => Atrasarse retrazarse => retrasarse atrazar = atrasar p.663, t'eqochay embasar => envasar p.739, weqokuy. encorbarse => encorvarse p.739, weqoy encorbar => encorvar p.242, k'umu encorbado => encorvado p.242, k'umuchiy encorbar => encorvar p.243, k'umuq encorbado => encorvado p.701, uysu. encorbado => encorvado p.736, wayq'okuy oradarse. => horadarse, p.736, waynu representiva => representativa p.735, Waynapikchu ceramios => cerámicos p.725, warmi kay Femeneidad => Femineidad p.722, waq'ayay enagenarse => enajenarse p.722, waq'ayachiy. enagenar => enajenar p.719, waqo Maxiliar => Maxilar p.719, waqaychakuq proteje => protege p.718, waqakuq sileciosamente => silenciosamente p.716, wanu eces => heces p.712, Wamani mitotología => mitología p.700, uyapura enrrostramiento => enrostramiento p.699, uyanchay Enrostrar => Enrostrar p.700, uyapurachiy Enrostrar => Enrostrar p.697, uti embelezamiento => embelesamiento p.685, unkaka prénsil => prensil p.685, unaykuy Retrazar, atrazar => Retrasar, atrasar p.684, unachiy, unachiq, unakuy atrazar => atrasar p.683, uminakuy extentidas => extendidas p.680, ulthuy transtorno => trastorno p.671, t'isaq aliza => alisa p.670, t'irakuq Suceptible => Susceptible p.663, t'eqochay embasar => envasar p.658, t'aqakuq aisla => aísla p.649, thintiy, thintiykachay, thintiylla thintiy Reir => Reír p.650 tfaoqasqa => thoqasqa p.641, tutayay caerla => caer la p.637, Tupaq Katari aymamara => aymara p.624, tiw. onomat. intentensidad => intensidad p.621, tiknu, tiknuy cénit => cenit p.618, tawqanakuy coregrafía => coreografía p.616, taruka rinri su elen => suelen p.614, tarpuchikuy maiz => maíz p.612, taqma. habitat => hábitat [y en muchos otros lugares] p.608, tantakuy íntegrate => intégrate p.596, shacha Vegestorio => Vejestorio p.596, Sh, sh. alfababeto => alfabeto p.596, suyuchaq frajas => franjas p.594, suysukuq cirniendo => cerniendo p.590, susunkhachikuq adormecimienio => adormecimiento p.587, supay wasi reprobos => réprobos p.587, sunkhanakuy frotamieto => frotamiento p.578, soqrayay avengentado => avejentado p.574, sirwanakuy preconnuvial => preconnubial p.573, sirichiy bizabuelo => bisabuelo p.572-78 plizar => plisar plizador => plisador [etc.] p.569, sinkhaysiy semejemantes => semejantes p.567, simi socabón => socavón p.558, Senqa cidad => ciudad p.545, Sapakuy Inka corrresponde => corresponde p.531, runku cortesas => cortezas p.513, rapay dispoponer => disponer p.499, q'enpikuq Embarquillable. que => Embarquillable, que p.493, q'apachiq saumador => sahumador p.487, qhepa tarpuy. atrazada => atrasada p.480, qhaqo restrejo => restrego p.480, qhaqochiy restrejar => restregar p.478, qhapaq denomiminar => denominar p.467, qormay inconciente => inconsciente p.466, qorana, qoraq, p.44, chakra Deshierbador => Desherbador p466, qoray Desbierbar => Desherbar p.464, qonqakuq distraido => distraído p.457, qenpu algugunas => algunas p.456, qellay qellay perezosamente => perezosamente p.440, p'onqochay embalzar => embalsar p.436, [3 veces] aborchornar => abochornar p.431, p'anpa Covertura => Cobertura p.426, Phuyupata Marka contensión => contención p.405, Pukamarka posteriomente => posteriormente p.404, poqo sasonado => sazonado p.396, piki Trasmisor => Transmisor p.399, pilluchiy; p.475, qoya; reyna => reina p.370, Qosqo; p.558, Sayri Thupaq Inka; p.624, Titu Kusi Yupanki Inka; p.631, Tumaywarak'a; p.634, Tupaq Amaru Inka I. reynado => reinado p.385, paqta talvez => tal vez p.384, Paqariq Tanpu Tawantmsuyano => Tawantinsuyano p.383, papa negrusco => negruzco p.379, paltay astrigente => astringente p.377, pakay; p.449, qarawatana protejer => proteger p.452, qatay protejerlo => protegerlo p.376, Pachatusa incario => inkario p.374, Pachakamaq Tierray => Tierra y p.374, pachak chaki veriforme y depriprimido => vermiforme y deprimido p.19, apachi Malechor => Malhechor p.24, aqoyk'aphka peluza => pelusa p.35, ayapacha Reyno => Reino p.36, aychamachakuy carnasa => carnaza p.42, chakanuway inseticida => insecticida p.42, chakataysiq, chakatachiq crucificción => crucifixión p.44, chakrayoq posedor => poseedor p.66, chirlikayay Laguidecer => Languidecer p.78, chuta Tezamiento => Tesamiento p.87, chhataku Zarrapastrozo => Zarrapastroso p.97, ch'ara amorotamiento => amoratamiento p.102, ch'eqminakuy Pertubarse => Perturbarse p.103, ch'ichi vastago => vástago p.105, ch'illpiyay relazos => retazos p.108, ch'itillaña vivarracho => vivaracho p.123, eqo. Etica => Enteca p.132, Hananqay descubrimienios => descubrimientos p.147, hatun kay Magestad => Majestad p.151, hawan periferie => periferia p.155, hayt'uy urgando => hurgando p.235, k'atkiy; p.240, k'itkuna urgar => hurgar p.159, hillp'uchiq trasega => trasiega p.160 hiñan => hinan p.166, Huch'uy chinkana arqueológio => arqueológico p.173, husk'uy ho-,radar => horadar p.177, Illa diosWiraqocha => dios Wiraqocha p.178, illa Especímen => Espécimen p.178, illapamuy atmóstera => atmósfera p.184, Inka Suyu rcgionalización => regionalización p.188, isi suscesivas => sucesivas p.193, K, k. Correponde => Corresponde p.207, kiswar. blanquizca => blanquezca p.208, kuchuysiy. alguguna => alguna p.212, kuntur. negrusco => negruzco p.216, kutipay Reacer => rehacer p.231, k'anay. incandecerse => encandecerse p.543, sansayay Incandecer => Encandecer p.852 incandecer => encandecer p.232, k'anchariq, k'ancharishaq Luminicente => Luminiscente p.232, k'anchayay luminescencia => luminiscencia p.233, k'arku Acido => Ácido p.237, k'ipikuy acida => ácida p.361, ñust'a nubil => núbil p.236, k'iñasqa, undido => hundido p.236, k'iñay undir => hundir p.238, k'iranakuy mutumente = mutuamente p.242, k'ullpikuy raices => raíces p.245, k'usillu plantigrados => plantígrados p.248, k'uyuchiy enrrollar => enrollar p.248, k'uyuruq Enrrollable => Enrollable p.250, Lamay fína => fina p.250, lanq'e [y muchos otros lugares] zandalia => sandalia p.252, laq'ochiq engatuzador => engatusador p.254, Lawriqocha precerámíca => precerámica p.254, lawt'i enjujuta => enjuta p.272, llik'ikuy girones => jirones p.274, llonqhekuq pintarrejea => pintarrajea p.298, mankhaq oradador => horadador p.298, mankhay oradar => horadar p.305, Marka Walla sesina => sesena p.312, mat'inakuy apreturjarse => apretujarse p.318, mich'a ávaro => avaro p.319, mich'apakuy Ridiculeza => Ridiculez p.322, millmachay peluza => pelusa p.322, millp'u degluido => deglutido p.327, Misti magestuosos => majestuosos p.335, Mullipata habilantes => habitantes p.339, musiyoy congeturar => conjeturar p.340, musmiykachay peristentemente => persistentemente p.340, musphachiq sonambulo => sonámbulo p.343, Muyuq Marka cananales => canales p.346, nanachikuy contricción => constricción p.349, ninayaq Incandecible => Encandecible p.352, ñan cementera => sementera p.ñataq ñataq instente => instante p.355, ñawinchayaq vigia => vigía p.360, ñuskhuyay aminalarse => amilanarse p.361, ñuskhuykachay aposamiento => apocamiento p.367, onqoy muhu enferdades => enfermidades p.741 wich'chichiy => wich'ichichiy p.142 hap'ykuy. => hap'iykuy p.159 hik'pakuy. => kik'ipakuy. p.781, ajustarse Ñit'makuy => Ñit'inakuy p.809, contorno patán => patan p.918, tumbo Tintín => Tintin p.924, vigía chapatía => chapatiya p.453, qawmiwa chapatia => chapatiya p.890, potable upiana => upyana p.366, oqa chachapía => chachapiya p.44, chaku tos => los p.348, Naska tos => los p.368, oqlla tos => los -------------------------------------------------------------------- Verifique/Correja: p. 552 sat'irayay. v. Quedarse clavado, incrustado, enchufado una cosa en otra. || figdo. Permanecer en un solo sitio sin salir. || V. sus- khurayay. p. 621 al fin de la pagina: Encontrarse con otra p.625 tiwtiy. v. P??bilitarse. sinón: tiwliyay. p.627 toqllachiy. v. figdo. Mandar asediar, molestar a otra persona. p.684, umutu Pe.Jun: putrqu, p. 673, definicion yapuy Arar o remover el terreno en el a porque de la papa p. 673, definicion yarawichiq adj. y Mús. p.668, definicion T'inpuq Pukyu Este adoratorio era una fuente v que estaba cerca de Tamboma- p. 814. chispa. s. Pinchi. chiphchi p. 847 hallazgo dar. s. p.207 ejem: qan suyawankiku, tú nos espe-rarás; p.432 [Página no tiene una cabecera.] p.388 pasul. s. Bot. (Erythrina eduus) p.659 t'aqllapifkuy. s. p.235, k'ata k'ata Qos.Pe: => Pe.Qos: p.207, kiwicha Pe. La Lib: koyo. p.759 yailinraq. p.290, makisapa chanek Humboldt p.482, qhatiy Pe. tiachiy. p.746 willkaku. s. V. waillkana. p.376 pakailapi. adv. V. pakalla. p.138, hanp'atu. ty'ungil. p.426 phutiymana. s. Pesar, sufrimiento, i tribulación grande. p.818 dermitis. s. Med. Apaychikchi. eczema. p.207, kiwicha achi-ta, p.XVIII I, i. Vocal antero p.138, hanp'atu ty'ungil. p.364, Ollanta Wamin'ka p.488, qhespa PUL'LLURKI. p.482, qhasuy Pe.ya: oqtiy. p.917 trasacordarse. v. Yuyaykachay. pluvia [es palabra?] p.882 pávido,–da. [pálido???] p.853 incandecer. [encandecer???] p.836 exodancia. [Qué es?] p.769, yupanchay Revisar el comeo. p.759 yana ch'illu. adj. Azabache, negro retinto, nigérrimo. p.748, winachikuq embasar [invadir o envasar???] p.711, wallpa wallpa peltadas [peladas???] p.709, waku Ceramio [¿es palabra? o debe ser "cerámico"?] p.660, t'ara apermasados p.660, t'arqe apermazados [¿Qual es la forma correcta?] p.599, shima Maíz aperlado [perlado?] p.483,qhatuy Pe: tiachiy. [¿Cúal región de Perú?] p.542, sankhay exprofeso [¿es palabra?] p.536, sach'a machu envejido [envejecido?] p.518, raymay. desrramar [desramar?] p.517, rawrachiq comburente [es palabra?] p.503 q'oñillana [¿debe ser q'oñillaña?] p.499, q'enqoy Curvear [¿debe ser Curvar?] p.474, Qotakalli engobe [es palabra?] p.459, qocha aguajales [aguajes?] p.443, p'unpuyay apelotarse [apelotanarse?] p.425, phurur awqa acérrimo [acrísimo?] p.396, pillcha Cardeno [cardeno?] p.371, oqho Bofedal [bofedal?] p.44, chakitaklla mansera [mansera?] p.69, Choqewanka. MankoQhapaq..." [¿Debe ser: Manko Qhapaq..."?] p.97, ch'aqlachiq lapear [lapear?] p.109, ch'iwkay Chisguetear [chisquetear?] p.214, kusikuy solasarse [solasarse?] p.236, k'illichu rufoocrácea p.270, llasaqyachiq proficua [prolificua?] p.353, ñapullaña. adj. Suavísimo, munidísimo, blandísimo. [munidísimo???] p.367 opakay. s. Idiotez, tontredad, bobera. [tontedad?] p.376, pachán. [¿a con accento?] p.707 wakatáy. s. V. wakatay. [¿a con accento?] p.782, amanecer. Pe.Jun: wálay. [¿a con accento?] p786, arañador,-ra Arg: sílloj. [i con accento?] p.838 fastidiar. v. Turiay. [Turay?] p.839 fastidioso, –sa. adj. Turiakuq. [Turakuq?] p.907, sanatorio Qhaliana wasi [Qhalina?]